İklim değişikliği, Endonezya'nın en eski mağara sanatlarını yok ediyor

İklim değişikliği, Endonezya'nın mağaralarında tuz kristalleriyle oluşan aşınmalarla en eski kaya sanatlarını yok etmeye başlıyor. Bilim insanları, artan sıcaklıkların, uzayan kurak mevsimlerin, nem değişimlerinin ve muson yağmurları sırasındaki su birikiminin 'haloklasti' adı verilen süreci hızlandırdığını belirtiyor.

İklim değişikliği, Endonezya'nın en eski mağara sanatlarını yok ediyor

İklim değişikliği, Endonezya'nın mağaralarında tuz kristalleriyle oluşan aşınmalarla en eski kaya sanatlarını yok etmeye başlıyor. Bilim insanları, artan sıcaklıkların, uzayan kurak mevsimlerin, nem değişimlerinin ve muson yağmurları sırasındaki su birikiminin 'haloklasti' adı verilen süreci hızlandırdığını belirtiyor.

Aşınmış gözenekli kireçtaşından sızan çözünmüş tuzlar, mağara koşulları değiştikçe büyüyüp küçülen kristaller oluşturuyor. Bu süreç kayaların çatlamasına, pul pul dökülmesine ve zamanla kopmasına yol açarak insanlığın yaratıcılığına dair en eski kanıtları yok ediyor.

Endonezya'nın mağaralarında, Avrupa'daki ünlü örneklerden on binlerce yıl daha eski çizimler bulunuyor. Arkeologlar henüz keşfedilmemiş daha eski eserlerin olabileceğini düşünürken, bu miras sonsuza dek kaybolmadan önce belgeleme yapabilmek için zamana karşı yarışıyor.

Endonezya Ulusal Araştırma ve İnovasyon Ajansı'ndan arkeolog Shinatria Adhityatama, erken dönem insanlığın kültürel ve sanatsal ifadesine dair anlayışı kökten değiştirebilecek yeni kaya sanatları keşfetmeye devam ettiklerini ifade etti. Ancak bilinen bazı eserlerin henüz tam olarak belgelenemeden yok olmaya başladığını belirtti.

Adhityatama, bu sanatçıların adaya tsunamilerle sürüklenerek tesadüfen değil, bilinçli ve amaçlı bir şekilde ulaştığını savunarak bu eserlerin yalnızca hayatta kalmanın ötesinde karmaşık bir toplum yapısını kanıtladığını vurguladı. Bilim insanları geçmişte kaya sanatlarının yaşını belirlerken resmin üzerindeki mineral birikintilerini kazıyarak analiz ediyordu.

2021 yılında geliştirdiği lazerli yöntemle, Avustralya'daki Southern Cross Üniversitesi'nden Renaud Joannes-Boyau liderliğindeki ekibin en eski katmanı tek başına ayrıştırarak çok daha kesin sonuçlar elde etmesini sağladı.

İspanya'da Neandertallere ait 64 bin 800 yıllık el izinin rekorunu geride bırakarak dünyanın bilinen en eski kaya sanatı unvanını alan bu keşif, bilim dünyasında ilk etapta bazı tartışmalara yol açsa da verilerin son derece net olduğu belirtildi. Şimdilik henüz keşfedilmemiş olanlar da dahil tüm bu eşsiz mirasın kalıcı olarak silinmesinden endişe ediliyor.

Kaynak: Haber Merkezi

Haberi paylaş Facebook X WhatsApp
Okur görüşleri

Yorumlar (0)

Yorumunu yaz

Yorumunuz yönetici onayından sonra yayınlanacaktır.

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu sen yaz!
Okumaya devam et

İlginizi çekebilecek diğer gelişmeler

Tüm haberler