Pilavın içindeki görünmeyen tehlike: 40 pirinç ürününde arsenik

Almanya’da farklı pirinç türlerinden 40 ürünün incelendiği laboratuvar araştırması, pirinçteki arsenik ve diğer ağır metalleri gündeme taşıdı. Bağımsız tüketici araştırma kuruluşu Stiftung Warentest’in Nisan 2026’da yayımladığı çalışmada basmati, yasemin, esmer, yuvarlak taneli ve işlem görmüş pirinçler değerlendirildi. Test edilen ürünlerin tamamında arsenik bulundu; çoğunda kadmiyum da tespit edildi. Dört ürün iyi not alırken sekiz ürün en düşük değerlendirme kategorisinde kaldı. Yedi ürünün ağır metallerle belirgin düzeyde kirlenmiş olduğu belirtildi.

Türkiye’de satılan ürünler bakımından da test listesinde yer alan Tilda Pure Original Basmati dikkat çekti. Ancak bu ürünün araştırmada bulunması, sınır değerleri aştığını ya da Türkiye’de satılan paketlerde aynı kirleticilerin bulunduğunu göstermiyor. Almanya’daki örnekler Ekim 2025’te satın alındı; Türkiye’deki ürünlerin aynı üretim partisine ait olup olmadığı bilinmiyor. Bu nedenle Türkiye’de satılan ürünler hakkında kesin sonuca varmak için ayrıca laboratuvar analizi yapılması gerekiyor.

Araştırmada incelenen pirinçlerin 13’ü organik sertifikalıydı. Buna rağmen organik üretim, arsenik ve kadmiyum gibi kirleticileri tamamen önleyemedi. Ağır metaller yalnızca tarım ilaçlarından kaynaklanmıyor. Toprakta ve sulama suyunda doğal olarak bulunan arsenik, pirinç bitkisinin kökleri aracılığıyla taneye geçebiliyor.

Pirinçteki arsenik miktarının yanı sıra, maddenin hangi kimyasal formda olduğu da önem taşıyor. Özellikle inorganik arsenik, uzun süreli maruziyette kanser riskini artırabilen maddeler arasında yer alıyor. Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), 2024’te yayımladığı değerlendirmede gıdalar yoluyla alınan inorganik arseniğin halk sağlığı açısından endişe oluşturduğunu vurguladı. Kadmiyum ise vücutta birikebiliyor; uzun süreli ve yüksek maruziyette böbrekler ile kemikler üzerinde olumsuz etkilere yol açabiliyor.

Pirinç ağırlıklı beslenmenin çocuklarda oluşturabileceği maruziyet de araştırmada dikkat çekilen başlıklardan biri oldu. Bebek mamaları, pirinç unları ve pirinç bazlı atıştırmalıklar nedeniyle küçük yaştaki çocukların arsenik alımı ayrıca önem taşıyor. ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), bebeklerin beslenmesinde yalnızca pirinç bazlı tahıllara bağlı kalınmamasını, yulaf ve diğer tahıllarla çeşitlilik sağlanmasını öneriyor.

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ayça Kaya, pirinçte arsenik bulunmasının her pirincin sağlığa zararlı olduğu anlamına gelmediğini belirterek maruz kalınan miktar ve tüketim sıklığının önemine dikkat çekti. Kaya, özellikle çocukların beslenmesinde tek bir tahıla ağırlık verilmemesi gerektiğini söyledi. Pirincin bol suda haşlanıp suyunun süzülmesinin arsenik miktarını azaltabileceğini ifade eden Kaya, sofralarda çeşitlilik sağlanmasını ve güvenilir, denetlenen ürünlerin tercih edilmesini önerdi.

Kaynak: Haber Merkezi